ARDEŞEN / RİZE
Çalışma alanlarımız

Ticaret ve Şirketler Hukuku

Ticari sözleşmeler, şirketler ve ortaklık ilişkileri.

Bir şirketin günlük işleyişinde imzalanan tedarik sözleşmesi, müşteriye tanınan ödeme vadesi, ortaklar arasında yapılan pay devri veya alınan yönetim kararı hukuki sonuçlar doğurur. Ticaret ve şirketler hukuku; bu işlemleri, şirketlerin kuruluş ve yönetimini, ortaklık ilişkilerini ve ticari uyuşmazlıkları kapsar.

Hukuki değerlendirme, işlemin yalnızca şekline değil, tarafların üstlendiği yükümlülüklere ve şirketin faaliyetlerine de odaklanır. Sözleşmelerin, şirket kayıtlarının ve yazışmaların birlikte incelenmesi; hakların, sorumlulukların ve izlenebilecek yolların belirlenmesine yardımcı olur.

Şirketlere hukuki danışmanlık

Şirket avukatının çalışmaları; sözleşmelerin hazırlanması ve incelenmesini, şirket organlarının kararlarının değerlendirilmesini, ihtar ve bildirimlerin düzenlenmesini, alacakların takibini ve uyuşmazlıklarda temsili kapsayabilir. Hukuki danışmanlık, henüz uyuşmazlık doğmadan yapılacak işlemin koşullarının değerlendirilmesini de içerir. [3, m. 35]

Düzenli danışmanlıkta şirketin faaliyet alanı, sözleşme yapısı, ortaklık düzeni ve devam eden işlemleri dikkate alınır. Hangi konularda görüş alınacağı, belgelerin nasıl iletileceği ve dava veya icra takiplerinin kapsamı, avukatlık sözleşmesinde açıklığa kavuşturulur. Böylece hukuki değerlendirme ile ticari kararın şirket yönetimi tarafından alınması arasındaki görev dağılımı belirginleşir.

Ticari sözleşmeler

Satım, tedarik, hizmet, bayilik, distribütörlük ve işyeri kira sözleşmeleri, şirketlerin sıklıkla taraf olduğu sözleşmelerdendir. Bedel ve ödeme vadesinin yanında teslim koşulları, işin kabulü, teminatlar, gecikme, sözleşmenin süresi ve sona erme hükümleri de değerlendirilmelidir. Hazır bir metnin kullanılması, o metnin somut ticari ilişkiye uygun olduğu anlamına gelmez.

Örneğin bir tedarik ilişkisinde teslim tarihi ile ödeme tarihinin bağlantısı, eksik veya ayıplı teslim hâlindeki bildirimler ve sözleşmenin sona erdirilmesinin sonuçları önem taşır. İmzayı atan kişinin temsil yetkisi ve işlemin gerektirdiği şekil de ayrıca incelenir. Tarafların üzerinde anlaşmış olması, kanunun emredici hükümlerine aykırı bir düzenlemeyi geçerli hâle getirmez. [1, m. 18, 23, 370–373, 623, 629; 2, m. 12, 26–27]

Şirket kuruluşu ve ortaklık ilişkileri

Şirket türünün belirlenmesi, sermayenin düzenlenmesi, yönetim ve temsil yetkileri ile ortakların hak ve yükümlülükleri kuruluş aşamasının temel konularıdır. Şirketin büyümesi, yeni ortak alınması veya bir ortağın ayrılması durumunda da şirket sözleşmesinin ve mevcut kararların yeniden değerlendirilmesi gerekebilir. [1, m. 329–339, 573–577, 623]

Pay devri, kâr dağıtımı, bilgi alma hakkı, rekabet yasağı ve ortaklar arasındaki anlaşmazlıklar şirket türüne göre farklı kurallara tabidir. Örneğin limited şirkette pay devri sözleşmesinin yazılı yapılması ve imzaların noterce onaylanması gerekir; şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse genel kurul onayı da aranır. Ortakların kendi aralarında anlaşması, gerekli şirket işlemlerinin tamamlandığı anlamına gelmez. [1, m. 595]

Genel kurul ve yönetim kararları

Genel kurul toplantılarında çağrı, gündem, katılım, toplantı ve karar çoğunlukları ile tutanak düzeni önemlidir. Yönetim ve temsil yetkisinin kimde olduğu, hangi işlemler için şirket kararı gerektiği ve tescil yükümlülükleri de ayrıca değerlendirilir. Kararın çoğunlukla alınması, kanuna veya şirket sözleşmesine aykırılıkların tamamını ortadan kaldırmaz. [1, m. 390–391, 410–422, 445–447, 617–622]

Genel kurul kararlarına karşı başvuru yolları ve süreleri, kararın niteliğine göre değişir. Şirket yöneticilerinin kanundan ve şirket sözleşmesinden doğan yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal etmeleri ise sorumluluk doğurabilir. Her ticari zarar, tek başına yöneticinin hukuki sorumluluğu bulunduğunu göstermez. [1, m. 445–447, 553, 622, 644]

Ticari alacaklar ve uyuşmazlıklar

Ödenmeyen fatura, cari hesap bakiyesi, çek veya senet alacağı ile sözleşmeye aykırılıktan doğan zararlar farklı hukuki değerlendirmeler gerektirir. Sözleşme, sipariş ve teslim belgeleri, faturalar, banka kayıtları ve yazışmalar birlikte incelenir. Alacağın dayanağı, vadesi, teminatı ve karşı tarafın itirazları, başvurulabilecek yolun belirlenmesinde önem taşır.

Uyuşmazlığın niteliğine göre ihtar, müzakere, arabuluculuk, icra takibi veya dava gündeme gelebilir. Türk Ticaret Kanunu kapsamında, konusu bir miktar para olan ticari alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvuru dava şartıdır. Bu kural, bütün ticari uyuşmazlıkların veya her icra takibinin öncesinde aynı işlemin zorunlu olduğu anlamına gelmez. [1, m. 5/A; 5, m. 42, 67, 72, 167]

Sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu

Avukatlık Kanunu, belirli anonim şirketler için sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu öngörür. 22 Ekim 2026 itibarıyla esas sermayesi 1.250.000 TL veya daha fazla olan anonim şirketler bu kapsamdadır. Bu tutar, anonim şirketler için öngörülen asgari esas sermayenin beş katı üzerinden belirlenir. [3, m. 35; 1, m. 332 ve ilgili dipnot; 4]

Limited şirketler bakımından aynı hükümde genel bir avukat bulundurma zorunluluğu düzenlenmemiştir. Bununla birlikte hukuki danışmanlığın kapsamı, şirketin işlem hacmi ve faaliyetlerinden doğan ihtiyaçlara göre belirlenebilir. Şirket türü, güncel sermaye durumu ve varsa özel mevzuat birlikte incelenmelidir.

Hukuki incelemede hangi belgeler önemlidir

İşlemin konusuna göre ihtiyaç duyulan belgeler değişmekle birlikte, aşağıdaki kayıtlar çoğu değerlendirmede başlangıç noktasıdır:

  • Güncel şirket sözleşmesi, ticaret sicili kayıtları ve temsil yetkisini gösteren belgeler.
  • İlgili genel kurul, yönetim kurulu veya müdürler kurulu kararları.
  • Sözleşmeler, ek protokoller, sipariş ve teslim belgeleri.
  • Faturalar, ödeme kayıtları, ihtarlar, yazışmalar ve tebligatlar.

Sık sorulan sorular

Şirket avukatı ortakların kişisel avukatı da sayılır mı

Şirketin tüzel kişiliği ile ortakların kişisel hak ve borçları ayrıdır. Şirketin avukatı olmak, ortakların kişisel işlerini kendiliğinden üstlenmek anlamına gelmez. Özellikle ortaklık uyuşmazlıklarında kimin temsil edildiği ve menfaat çatışması bulunup bulunmadığı ayrıca değerlendirilir. [1, m. 125; 3, m. 38]

Her ticari sözleşmenin noterde yapılması gerekir mi

Hayır. Genel kural sözleşmelerde şekil serbestisidir; ancak kanunda bazı işlemler için özel şekil öngörülmüştür. İşlemin türüne göre yazılı şekil, noter onayı veya başka koşullar aranabilir. Geçerlilik koşulları ile bir uyuşmazlıkta sözleşmenin nasıl ispatlanacağı ayrı konulardır. [2, m. 12–17; 1, m. 595]

Tacirler arasındaki her bildirim elektronik posta ile yapılabilir mi

Bildirimin konusu önemlidir. Tacirler arasında temerrüt, fesih ve sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbar veya ihtarlar için Türk Ticaret Kanunu özel yöntemler düzenler. Sıradan e-posta, güvenli elektronik imzayla kullanılan kayıtlı elektronik posta ile aynı değildir; bildirimin içeriği ve kullanılan yöntem birlikte değerlendirilmelidir. [1, m. 18/3]

Bu sayfa genel bilgilendirme amacı taşır. Somut bir işlem veya uyuşmazlıkta şirket türü, sözleşmeler, belgeler ve uygulanacak mevzuat ayrıca değerlendirilmelidir.

Güncelleme ve mevzuat kontrol tarihi 22 Ekim 2026.

Mevzuat ve resmî kaynaklar

[1] 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Ticari uyuşmazlıklar, temsil, şirket kararları, ortaklık ilişkileri ve yöneticilerin sorumluluğuna ilişkin güncel hükümler.

[2] 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Sözleşmelerin şekli, içeriği ve geçerliliği; özellikle m. 12–17 ve 26–27.

[3] 1136 sayılı Avukatlık Kanunu
m. 35 ve 38. Hukuki yardımın kapsamı, sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu ve menfaat çatışması.

[4] Ticaret Bakanlığı asgari sermaye tutarları açıklaması
7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca 1 Ocak 2024 itibarıyla uygulanan sermaye tutarları.

[5] 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu
Alacakların takibi, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat ile kambiyo senetlerine ilişkin hükümler.